سنجش کیفیت ابعاد زیست محیطی شهر مبتنی بر فضاهای شهری (مطالعه موردی: مقایسه محله فردوسی در منطقه12 و محله شهرک بوعلی در منطقه 2 تهران)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

به نظر می‌سد افزایش اغتشاش بصری،، کیفیت نامناسب فضاهای شهری و آلودگی‌های زیست محیطی که منجر به عدم حضور پویای شهروندان در فضای شهری شده است. از این‌رو سنجش کیفیت ابعادزیست محیطی شهر به لحاظ برخوردای از فضای شهری را در جهت ارتقای فضاهای شهری‌مان انجام شده است. در این پژوهش مفاهیم شهر، فضای شهری، کیفیت فضای شهری، ابعاد زیست محیطی شهر مورد توجه قرار گرفته است.
روش پژوهش توصیفی از نوع پیمایشی بوده جامعه آماری کلیه افراد 15 سال به بالا در دو منطقه محله فردوسی ر در منطقه12 وشهرک بوعلی در منطقه 2 تهران بوده که از میان آنان 380 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند ابزار پژوهش پرسشنامه محقق ساخته 44 سوالی بوده، برای تجزیه و تحلیل از آزمون تی تک متغیره، تی مستقل و آزمون همبستگی پیرسون استفاده شده است.
یافته‌ها نشان دادند ابعاد زیست‌محیطی شهر تهران از دیدگاه پاسخ دهندگان ابعاد زیست محیطی در دو منطقه تفاوت معنی داری نشان ندادند. و همچنین یافته‌ها نشان داده بین ابعاد زیست‌محیطی شهر و موفقیت فضای شهری ارتباط معنا داری وجود دارد و نیز نشان داده شده که مدیران شهری نتوانستند در بهبود کیفیت ابعاد زیست محیطی شهر و تهیه برنامه‌های توسعه کیفیت فضای شهری تاثیرمناسبی بگذارند. با بررسی یافته‌ها مشخص گردید افراد از ابعاد زیست‌محیطی شهر در دو منطقه رضایت نداشتند هرچند میانگین پاسخ‌های شهرک بوعلی به دلیل رعایت نکات زیبایی شناسی بهتر بوده اما افراد در دو منطقه از عملکرد مدیران در ایجاد فضاهای شهری رضایت نداشتند.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Quality measurement-based environmental aspects of urban spaces (study compared the neighborhood of University Town neighborhood Bu-Ali District 12 and District 2 of Tehran)

نویسندگان [English]

  • Roja Boodaghi
  • Hamidreza Saremi
چکیده [English]

It seems that increase visual disturbances, poor quality urban spaces and environmental pollution that leads to the absence of citizens in urban space is dynamic.
Accordingly quality of urban environment in terms of enjoyment of urban space in order to promote our urban spaces - is done. In this study, the concepts of city, urban space, the quality of urban space, the city's environmental aspects are taken into consideration. The research method was survey population included all persons 15 years and older in two regions in the neighborhood of Ferdosi in region 12 and Booali suburb in region 2. Among them, 380 persons were selected as research tools made ​​questionnaire with 44 questions, analysis of univariate t test, t-test and Pearson correlation test was used. Results showed distance of enviroment of Tehran from perception of respondents did not show significant environmental aspects in the two regions The results show a significant relationship between the dimensions of environmental city and urban space there successfully shown the city managers could improve the quality and preparation of the environmental dimension in their development plans Tasyrmnasby quality urban space Results were determined by analyzing the environmental dimension of the two areas were not satisfied However, the average settlement call Buali because of better compliance Beauty Tips But people in the area were not satisfied with the performance of managers in establishing urban spaces

1)    پاکزاد، جهانشاه (1385)، مبانی نظری و فرآیند طراحی شهری، تهران، انتشارات شهیدی.

2)    پاکزاد، جهانشاه (1385)، راهنمای طراحی فضاهای شهری، تهران، انتشارات شرکت طرح و نشر پیام سیما

3)    پوراحمد، احمد؛ حسام، مهدی؛ آشور، حدیثه؛ محمدپور، صابر. (1389). تحلیلی بر الگوی گسترش کالبدی- فضایی شهر گرگان با استفاده از مدل‌های آنتروپی شانون و هلدرن. پژوهش و برنامه ریزی شهری; 1 (3):1-18.

4)    پیرموره، ژان و ماری آلن، ایو و لیز سابری، ماری (1373)، فضاهای شهری: طراحی، اجرا، مدیریت، ترجمه حسین رضایی و میر معزالدین مجابی و محسن رسول، تهران، موسسه انتشارات شرکت پیام رسا

5)    رضویان، محمدتقی؛ شمس پویا، محمدکاظم؛ ملاتبارلهی، عبداله. (1393). کیفیت محیط کالبدی و حس مکان (مورد شناسی: دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی تهران). جغرافیا و آمایش شهری - منطقه‌ای بهار 1393; 4 (10):87-96.

6)    شرکت مهندسی پارس­بوم (1386). گزارش طرح تفصیلی و الگوی توسعه منطقه 12 شهرداری تهران

7)    شرکت مهندسی مشاوره سرآوند (1385). گزارش طرح تفصیلی و الگوی توسعه منطقه 2 شهرداری تهران

8)    شماعی، علی. (1382). توسعه ناموزون فضایی ـ کالبدی شهر یزد و اثرات آن بر ساخت اکولوژی شهر. پژوهشهای جغرافیایی زمستان 1382; 35 (46):19-37.

9)    صادقی فرشته، رویا؛ دانشگر مقدم، گلرخ؛ دژدار، امید. (1391) .بررسی رابطه طرح کالبدی در مجتمع‌های مسکونی و حس دلبستگی به مکان در بین ساکنین (مطالعه موردی: مجتمع‌های مسکونی امام خمینی و امام رضا در همدان). مدیریت شهری; 10 (30):253-264.

10) ضمیری، محمدرضا؛ نسترن، مهین؛ محمدزاده تیتکانلو، حمیده. (1392). تحلیلی بر شکل و روند توسعه فضایی و کالبدی شهر بجنورد در دهه 1380 (با استفاده از آنتروپی شانون، ضریب موران و ضریب گری). آمایش محیط; 6 (23):168-180.

11) طیبیان، منوچهر (1379)، شهر و فضای شهری، تهران، فصلنامه معماری و فرهنگ، شماره 6

12) فریادی، شهرزاد؛ شکور، علی؛ نگهبان، سعید؛ کریمی پور، هدی. (1386). مقایسه نقش و تاثیر عوامل محیط طبیعی در توسعه فیزیکی – کالبدی شهرها شهرهای نمونه: شیراز، یزد و بندر عباس. اولین کنفرانس مهندسی برنامه ریزی و مدیریت سیستم‌های محیط زیست

13) کشفی، سیدعلی، 1391«بررسی اوقات فراغت شبانه در شهر تهران مطالعه موردی منطقه منطقه 1و2 تهران»، پایان­نامه کارشناسی­ارشد طراحی و برنامه­ریزی توریسم دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز

14) مدنی­پور، علی، (1389)«فضاهای عمومی و خصوصی شهر»، انتشارات سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران، چاپ دوم

15) 14. Dalia Streimikiene  (2014), Natural and built environments and quality of lifein EU member states, Journal of International Studies, Vol. 7, No 3, 2014, pp. 9-19.

16) 15. Rogers,W. (2003), The Excellent city park system, in what makes it great & how to get there, P.Harnik (Ed). Washington DC, International City Managers Association.

17) 16. Terry C. Daniel (2016), Measuring the Quality of the Natural Environment A Psychophysical Approach, American Psychologist, pp .633

18) 17. Verburg P H; Ritsema Van Eck, J, R; de Nijs T C M; Dijst M J; Schot P. (2004). Determinants of land-use change patterns in the Netherlands, Environment and Planning B: Planning and Design, 31 (1) 125 – 150.